12.11.2025

ADHD en de Monsters - deel 2 (voelen)

Voelen kan op allerlei manieren een übermonster zijn. Laat ik beginnen met fysiek voelen.
Ik moet namelijk bijna altijd overal aan voelen en dat kan ik het beste uitleggen aan de hand van een voorbeeld. Sinds vorig jaar hebben wij kunstgras in de achtertuin, dat scheelt een hoop werk en het blijft altijd groen, ik zag onlangs zelfs een filmpje van iemand die het gras aan het stofzuigen was. Briljant! Ik denk dat iedereen wel weet dat kunstgras niet gewoon een simpel tapijtje is. Je hebt campingtapijt, speelgras, voetbalgras, kort en lang gras, diverse sprietdichtheden, etc.
Edwin en ik togen richting de kunstgrasboer die een loods vol had liggen met mooie groene matten. Buiten dat ik graag gedegen vooronderzoek doe bij heel veel dingen kan ik ook niet zomaar genoegen nemen met het eerste de beste grasmatje. Of de goedkoopste. In dit geval moesten alle showmodellen gevoeld worden. Het zal je verbazen hoeveel verschil er in kunstgras zit. De duurste is namelijk niet per se de beste, het mooiste of het zachtste. De goedkoopste is niet per se de slechtste kwaliteit. Persoonlijke voorkeuren en doeleinden spelen ook zeker een grote rol. Kortom: ik ging zo ongeveer op handen en knieën door de loods om alle matjes te betasten en/of er op te liggen. Ik zag dat andere klanten wel hier en daar wat voorzichtig aan het matje voelden dat ze op het oog hadden, maar waren in mijn optiek toch minder zorgvuldig. Na elke mat aan een grondige inspectie te hebben onderworpen kon ik eindelijk een keus maken, al heeft dit al met al een uur geduurd voordat ik klaar was met voelen.  Het duurste gras vond ik veel te hard, het goedkoopste gras had niet de juiste sprietdichtheid. Ik ben tot op heden dolgelukkig met mijn gras. Het heeft de juiste dichtheid en is fluweelzacht!

Overigens moet ik in winkels ook altijd overal aan zitten met mijn tengels. Ja, kijken doe je met je ogen en niet met je handen, maar ik wil stoffen en materialen voelen, de structuur van het blad van een plant betasten of ervaren dat een cactus echt nasty stekels heeft. Ook maar weer aan de hand van een voorbeeld. Ik wilde namelijk nieuw servies; borden, kommen, etc. Wij gingen hiervoor naar een hele grote woonwarenwinkel in Duitsland. Nadat wij een heerlijk ontbijt hadden verorberd kon de jacht beginnen. Uiteraard had ik eisen waar het servies aan moest voldoen. Niet saai wit, maar iets met kleur. Ook geen ruwe oppervlakken en het hoefde ook niet per se rond te zijn.
Ik zag een prachtig zwart servies, maar het oppervlak was ruw. Hoor je in gedachten er al een vork of mes overheen schrapen? Brrrr! Het is uiteindelijk een servies geworden met een kleurrijke gladde bovenkant en een zwarte ruwe onderkant, daar kan ik uitstekend mee leven. Het is ook nog eens rond-isch, fantastisch! Bij dit mooie servies bedacht ik zwart bestek en dat hadden ze ook. Jubelstemming alom!
Dat alles obsessief moeten voelen kan ervoor zorgen dat je shoppingpartner er wat geïrriteerd van kan raken. Want terwijl ik de hele winkel doorsjees en alles voel wat mijn vingers maar kunnen aanraken, ging bij Edwin het licht langzaam uit. Hij ging in de ‘nar-stand’ en weet dan precies mijn gevoelige snaar te raken. Al mopperend sjokte hij mij achterna terwijl ik alweer een volgend gangpad in beende. Ter info: als hij mij aan het narren is dan weet hij mij altijd op de kast te jagen, ik schiet er vaak van in de stress. Als ik het dan bijna wil opgeven (“dan gaan we wel zonder servies naar huis”) kijkt hij mij lachend aan en dan weet ik dat ik weer eens in het ootje ben genomen. Het houdt ons huwelijk wel levendig, achteraf vind ik het altijd weer hilarisch.

Nog meer fysiek voelen: labels in kleding, voelbare naden van sokken en andere dingen die kunnen prikken of kriebelen kunnen echt de horror zijn. Labels worden bijna altijd uit kleren geknipt, al dan niet een gat achterlatend. Voelbare vouwen in mijn kussensloop zorgen voor een verstoorde nachtrust en een bepaalde structuur van voedsel is misselijkmakend.

Het ultieme monster, en waar ik soms ook wel een beetje van baal, is als iemand mij ‘aait’. Lief met een vinger over mijn arm of een kriebeltje in mijn nek is echt niet aan mij besteed. Andersom vind ik het behoorlijk rustgevend om Edwins oor te aaien of dat ene zachte plekje op zijn pols, ik ben dus heel blij dat ik dat mag!
Het is wel zo dat ik het heel af en toe best kan toestaan, het hangt er mede vanaf hoe vol mijn hoofd is en hoe het is gesteld met de concentratie.
Bij het onderwerp voelen horen ook emoties en gevoelens, maar deze zijn soms niet zichtbaar aan de buitenkant.
Inmiddels ben ik bijna 3 jaar bij Bert, een fantastische therapeut. De allereerste keer dat ik bij hem was zei ik: “Ik heb geen gevoel, ik voel niets.” Gelukkig weet ik nu wel beter, al ben ik er nog steeds niet.
Angst om afgewezen te worden is voor mij een enorm ADHD-monster. De pijn die ik dan kan voelen is niet te beschrijven. Ik heb dan ook van kleins af aan mechanismes aangeleerd om ervoor te zorgen dat ik geen pijn en verdriet voel, zeker niet na een afwijzing. Maar ook boosheid/woede en soms ook blijdschap zijn emoties die ik feilloos kon uitschakelen. Aan de buitenkant leek het dan dat bijvoorbeeld een afwijzing niets met mij deed, kwestie van gewoon doorgaan met ademhalen. Alle denkbare emoties en gevoelens waren er natuurlijk wel en dat stapelde zich behoorlijk op in de afgelopen 30 jaar. Probeer het eens te visualiseren: 30 jaar aan pijn, verdriet, boosheid en blijdschap en niet weten hoe dat moet worden gepresenteerd aan de wereld. Kom je op een loods vol met doosjes gevuld met emoties? Mooi, doe dat dan maar keer  100. Of 1000. Misschien wel een miljoen keer zoveel. Het uitte zich natuurlijk wel, maar dan in woedeaanvallen en nachtmerries. Dankzij Bert zijn de woedeaanvallen en nachtmerries inmiddels verdwenen. Ook Edwin krijgt hiervoor de nodige veren (ik zal weer even langs Avifauna voor een nieuwe voorraad).
Toen ik Edwin net leerde kennen had ik niet alleen last van de angst om afgewezen te worden; wat als hij zich gaat ergeren aan mij als persoon of aan mijn gedrag? Andersom wilde ik hem ook niet afwijzen. Dat leidde tot het pleasen, geen ‘nee’ durven zeggen en daarmee dus niet durven zeggen wat ik zelf wil. Als ik bijvoorbeeld via de toeristische weg naar huis reed kwam ik met een smoesje dat ik wat later thuis was. Dat deed ik omdat ik hem niet het gevoel wilde geven dat ik niet bij hem wilde zijn. Ik had de omweg nodig om mijn hoofd leeg te maken en autorijden is voor mij heel ontspannend, maar durfde dat niet te zeggen. Superstom, dat weet ik inmiddels echt wel! Dit was echt nog oud gedrag en ik kan je vertellen dat het heel moeilijk is om te doorbreken. Het gaat soms nog wel een mis, ik please zo nu en dan nog wel en dat is niet erg. Iets doen voor een ander hoort gewoon bij het leven. Ik kan al volwassene immers niet alleen maar doen wat ik zelf wil, alhoewel ik het volwassen zijn maar stom vind. Edwin vindt mij regelmatig een prinses op de erwt, een verwend nest, en plaagt mij daar graag mee. Hij weet precies hoe hij mij op de kast kan krijgen, al gaat dat steeds minder makkelijk. Ik vind het oprecht heerlijk als hij weer aan het narren is, maakt niet uit waarover. Hij heeft samen met Bert mij behoorlijk weten op te lappen. 

Emoties en gevoel vind ik soms nog wel eens lastig, dan kan ik het niet benoemen. Het helpt mij dan weer om erover te praten, de emoties komen dan vaak vanzelf. Voordat ik ga praten moet ik vaak wel een drempel over, de ene keer is die hoger dan de andere keer.
Ik heb in de afgelopen 35 jaar bijna niet gehuild, inmiddels heb ik wel wat achterstandshuilbuien ingehaald. Het is zelfs zo erg dat de tranen in mijn ogen schieten bij het zien van een dode egel of een tv-programma. Ik vat het op als iets positiefs dus laat ik de tranen gewoon lopen als dat nodig is.

Dit onderwerp verdiende een eigen Schrijfsel en eigenlijk kan ik er nog veel meer over vertellen maar dan moet ik er weer op letten dat ik niet aan het ‘oversharen’ ben. Ook al worden mijn Schrijfsels maar door een handjevol mensen gelezen (dank aan Edwin, mijn moeder, Ronald en Nathalie) dit staat wel op internet en dat moet ik in mijn achterhoofd blijven houden.